Συνέχεια από μέρος 1ο

5) ΒΥΖΑΝΤΙΝΑ ΜΝΗΜΕΙΑ

360 εκκλησίες κρύβει το νησί και τα πολυάριθμα βυζαντινά και μεταβυζαντινά μνημεία με την ένδειά τους εκφράζουν μια ακόμη πτυχή του νησιού. Ταπεινά μέσα στο αιχμηρό περιβάλλον, με έντονα σημάδια του χρόνου μέσα από τα σπαράγματα των τοιχογραφιών τους, με τους αρχιτεκτονικούς τους σχεδιασμούς κρύβουν μικρούς θησαυρούς. Πρόκειται κυρίως για μονόχωρους τετράγωνους ναούς των οποίων οι τρούλοι στηρίζονται στους τοίχους και σε αβαθή ημιχώνια. Δύο υπέροχες μονές είναι η Μονή του Αγίου Γεωργίου στο Βουνό και η Αγία Μόνη, που ξεπροβάλλουν σε άγριες κορυφές, η μία απέναντι από την άλλη, σε σημεία που αρχικά φαντάζουν απρόσιτα. Και όμως είναι μοναστήρια ζωντανά και η πρόσβαση από τον κεντρικό δρόμο δεν διαρκεί πάνω από 10λεπτά. Πέντε χιλιόμετρα μετά το Διακόφτι, μικρή δυσδιάκριτη πινακίδα οδηγεί μετά από 4χλμ (αρχικά χαλικόδρομου και μετά τσιμεντόδρομου) στη Μονή του Αγίου Γεωργίου στο Βουνό. Ο ναός κτισμένος σε σημείο όπου βρέθηκε ιερό μινωικών χρόνων είναι του 12ου αιώνα. Από εκεί ατενίζετε ελεύθερα προς τον Αυλαίμωνα, τις βραχονησίδες Δραγονάρες, από την άλλη το Διακόφτι, τις ακτές της Πελοποννήσου και στην απέναντι κορυφή την Αγία Μόνη, τον επόμενο προορισμό σας. Ο σημερινός ναός χτίστηκε το 1840, έχει ένα υπέροχο πώρινο καμπαναριό και συνδέεται με τάμα του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, την προτομή του οποίου θα δείτε στην στροφή για την μονή, συνεχίζοντας από τον κεντρικό προς Ποταμό. (τηλ. Μονής 27360 33251). Δύο ακόμη μονές που αξίζει να επισκεφτείτε είναι η μικρή άγνωστη εκκλησία του Αγ. Δημητρίου και η Αγ. Ελέσα. Από Λιβάδι πορεύεστε για Ποταμό και στρίβετε αριστερά με προορισμό τον Ναό Αγ. Δημητρίου στο Πούρκο και την Αγ. Ελέσα. Περνάτε τη δεξιά στροφή για την παραλία Μελιδόνι και στρίβετε αριστερά. Στην είσοδο του χωριού Πούρκο ξεκινά βατός χωματόδρομος που οδηγεί στην εκκλησία του Αγίου Δημητρίου, ένα σύμπλεγμα τεσσάρων ναών που επικοινωνούν διαδοχικά μεταξύ τους. Συνεχίζοντας προς τις κεραίες (προσοχή μην μπείτε στις βάσεις του πολεμικού ναυτικού) θα βρείτε σε ένα από τα υψηλότερα σημεία του νησιού την Αγία Ελέσα που προσφέρει θέα μαγευτική προς την παραλία του Μελιδονίου και τη Χύτρα.

4) ΣΧΟΛΕΙΟ ΤΗΣ ΜΗΛΑΠΙΔΕΑΣ
Ένα κτίριο με θολωτή στέγη, με πέτρες να σφραγίζουν τα 11 γοτθικά παράθυρα του, πάνω σε ένα ύψωμα κοντά στο χωριό Λιβάδι. Πρόκειται για ένα από τα πολλά σχολεία που χτίστηκαν επί Αγγλοκρατίας. Καμία πινακίδα δεν οδηγεί σε αυτό. Μέσα από το Λιβάδι παίρνετε το δρόμο προς Μυρτίδια και μετά από 300μ. στη στροφή του δρόμου πηγαίνετε δεξιά στον τσιμεντόδρομο και μετά από 500μ. αριστερά στο χωματόδρομο δίπλα στο σπίτι. Έχοντας οπτική επαφή με το σχολείο, θα ανεβείτε πάνω από τον ελαιώνα και θα το προσεγγίσετε.

3) ΜΥΛΟΠΟΤΑΜΟΣ
Το πιο γραφικό χωριό του νησιού, κέντρο βασικών αξιοθέατων δίνει μια δροσερή νότα. Το παραδοσιακό καφενείο, η εκκλησία με το καμπαναριό, το Καμάρι με τα τρεχούμενα νερά θα σας κρατήσει εδώ καταμεσήμερο καλοκαιριού. Πλάι σε όλα και η υπέροχη Παναγιά της Ορφανής, χτισμένη στο βράχο, μέσα στη χαράδρα. Από την πλατεία του χωριού ξεκινά ο δρόμος 4χλμ (500μ. χωματόδρομου, 1,5χλμ τσιμεντόδρομου και το υπόλοιπο ολοκαίνουργα άσφαλτος) που οδηγεί στο μοναστήρι. Για την επιστροφή σας από τον οικισμό στην ενδοχώρα προτιμήστε τη διαδρομή που περνά από τους Αραίους για να συναντήσετε την εκκλησία του Αγίου Πέτρου.

2) ΠΑΝΑΓΙΑ ΜΥΡΤΙΔΙΩΤΙΣΣΑ
Τη βλέπετε φωλιασμένη σε ένα μικρό πευκοδάσος να ξεπροβάλει με το καμπαναριό της. Η προστάτιδα πάντων των Κυθηρίων, το μεγαλύτερο μοναστήρι του νησιού έδινε το όνομά της σε ένα από τα βαπόρια που μέχρι πρόσφατα έφταναν στο νησί. Η παράδοση λέει ότι ένας βοσκός βρήκε την εικόνα της Παναγιάς και έκτισε ένα μικρό εκκλησάκι δίπλα στη μυρτιά. Σήμερα, πάνω σε αυτό το μικρό εκκλησάκι υπάρχει ο μεγάλος ναός, που περιβάλλεται από κελιά. Η "γύρα", η λιτάνευση της εικόνας της Μυρτιδιώτισσας, του πολυτιμότερου κειμηλίου του νησιού στα χωριά των Κυθήρων αποτελεί το σημαντικότερο θρησκευτικό έθιμο των Κυθήρων. Την Κυριακή της Ορθοδοξίας η εικόνα αναχωρεί από το Μοναστήρι και με τη συνοδεία των κατοίκων λιτανεύει για 16χλμ μέχρι την πρωτεύουσα, όπου παραμένει για 40 ημέρες. Τη Δευτέρα του Πάσχα, η εικόνα μεταφέρεται σε όλα τα χωριά των Κυθήρων, μπαίνει σε κάθε Ναό που συναντά στο δρόμο, για να καταλήξει, ταξιδεμένη, ξανά στο Μοναστήρι την Κυριακή των Μυροφόρων. Αξίζει αν βρεθείτε στο μοναστήρι απογευματινή ώρα, να συνεχίσετε για τον κοντινό Άγιο Νικόλα Κρασά για ένα από τα ομορφότερα ηλιοβασιλέματα του νησιού.

1) ΕΝΔΟΧΩΡΑ
Μεσαιωνικοί οικισμοί, κτίρια αγγλοκρατίας, κρητική επίδραση, πελοποννησιακός χαρακτήρας, όλα εδώ, στα ζωντανά και νοικοκυρεμένα χωριά της ενδοχώρας,πέρα από την αιγαιοπελαγίτικη καμάρα. Άλλα πληγωμένα από τις πρόσφατες πυρκαγιές, είτε σιωπηρά, είτε με παιδικές φωνές στις πλατείες, κρύβουν στην καρδιά του νησιού θησαυρούς. Μερικοί μόνο από τους δεκάδες οικισμούς του νησιού είναι τα Μητάτα, φημισμένα για τα νόστιμα φρούτα τους τα μηλοροδάκινα, γνωστά σαν "μαστοί της Αφροδίτης". Απέναντι τα Βιαράδικα, ένα άλλο χωριό, λίγο μικρότερο, εξίσου όμορφο. Ένα χιλιόμετρο από τον κεντρικό δρόμο, βρίσκονται τα Αλοϊζιάνικα, όπου ο χρόνος εγκλωβίστηκε στους στενούς του δρόμους. Έπειτα τα Καστρισιάνικα από τους αρχαιότερους οικισμούς του νησιού, με θολωτά ισόγεια σπίτια και ανώγια με κεραμοσκεπή. Πάνω στον κεντρικό δρόμο τα Αρωνιάδικα, παλιό χωριό με χρώματα παραδοσιακά, λέγεται ότι ιδρύθηκε από Κρητικούς πρόσφυγες. Τέλος, περνώντας από τους Πιτσινάδες δεν μπορείτε εύκολα να αντιληφθείτε ότι αυτός ο μικρός μεσαιωνικός οικισμός κρύβει πλακόστρωτα σοκάκια με παλιά σπίτια και δύο εξαιρετικούς παραδοσιακούς ξενώνες.

+1) ΦΑΡΟΣ ΜΟΥΔΑΡΙΟΥ
Δυσπρόσιτος στο βορειότερο σημείο του νησιού, στο ακρωτήρι Σπαθί ο φάρος κρύβει ένα μυστικό που τον καθιστά ιδιαίτερο. Τα κρύσταλλά του που περιστρέφονταν παλιά και ταξίδευαν μακριά την φλόγα πετρελαίου. Ο φάρος με ύψος 25μέτρα είναι από τους μεγαλύτερους που έχτισαν οι Άγγλοι στην Ελλάδα. Δίπλα βρίσκεται το "σηματόρειο" που ενημέρωνε τα διερχόμενα πλοία. Από το χωριό του Καραβά, μετά τις πηγές του Αμιργαλή, θα συνεχίσετε σε δύσκολο χωματόδρομο (μετά γίνεται τσιμεντόδρομος) για την παραλία του Αγίου Νικολάου και θα στρίψετε δεξιά για το φάρο. Θα περπατήσετε περίπου 15λεπτά και θα φτάσετε. Προορισμός αντάξιος του κόπου σας.